Przejdź do strony Sympozjum Przejdź do strony Szkolenia

Przez NBA do Gdyni.

Przez NBA do Gdyni, czyli psychologia sportu dla  każdego

    Gdy 13 maja Marcin Gortat zdobywał 31 punktów i zaliczał 16 zbiórek w meczu przeciwko Indiana Pacers, komentatorzy w Polsce i na Świecie byli zachwyceni. Psychologowie sportu również – bo to nie tylko fantastyczny przykład występu sportowego, ale także wzór mentalnego funkcjonowania pod presją. - Jak dobrze zaczynasz, to od razu wyczuwasz rytm gry, wszystko się udaje. W pewnym momencie ogarnęła mnie radość, poczułem się nieśmiertelny. I chciałem zdobywać kolejne punkty. Cieszę się, że koledzy pomogli mi znaleźć się w takim stanie - opowiadał Polak.I choć opis Gortata można by potraktować jako „zwyczajną” pomeczową relację, to jest ona modelowym opisem osławionego stanu FLOW.  

Psychologowie współpracujący ze sportowcami wskazują, że stan ten, choć nierzadko trudny do osiągnięcia, pozwala zawodnikom wspiąć się na najwyższy poziom sportowego wykonania. Czy można taki stan osiągnąć „tak po prostu”, wychodząc na plac gry ? Zapewne tak – jednak jest to bardziej prawdopodobne jako efekt świadomego treningu mentalnego. Znajdujący się w stanie FLOW zawodnik z jednej strony czuje się optymalnie przygotowany i spokojny, z drugiej wie, co powinien wykonać i jest do tego pewny swoich wyborów. Sportowcy, trenerzy i rodzice zawodników już dawno temu zauważyli, że praca nad umysłem może stanowić klucz do sportowego sukcesu. We współpracy z psychologami środowisko sportowe stara się, aby trening psychologiczny (obok przygotowania technicznego, taktycznego i motorycznego) stanowił o sile rywalizujących zawodników i drużyn. 

Co ciekawe, w świadomości wielu osób praca z psychologiem sportu wciąż utożsamiana jest z konsultacją terapeutyczną lub wręcz psychiatryczną, gdzie wsparcie specjalisty nakierowane jest na rozwiązywanie konkretnych problemów związanych z psychiką. Psychologia sportu stawia przed sobą zgoła inne zadanie – najczęściej szukając ze sportowcami nie tyle rozwiązań problemów, co sposobów na poprawę ich aktualnego poziomu sportowego i optymalizację działania.Wystarczy wspomnieć ostatnie wyniki badań, aby przekonać się o użyteczności wiedzy z opisywanej dziedziny. Kilka miesięcy temu psychologowie z Grecji postawili tezę, że zachowanie trenera podczas zajęć sportowych bezpośrednio wpływa na sposób, w jaki młodzi zawodnicy rozmawiają sami ze sobą (jest to tzw. mowa wewnętrzna).  Przypuszczenie badaczy okazało się w pełni uzasadnione – negatywne wsparcie ze strony trenera jednoznacznie wiązało się z negatywną mową wewnętrzną zawodników (czyli pojawianiem się myśli typu: „przegram”, „chcę się wycofać”, „jestem zmęczony”). Z kolei jeśli trener wspierał swoich podopiecznych i bardziej skupiał się na pozytywnych aspektach ich działania, mowa wewnętrzna młodych sportowców miała charakter pozytywny (częściej pojawiały się myśli typu: „wierzę w siebie”, „dam z siebie wszystko”, „koncentruję się na tym, co mam do wykonania”). Można podejrzewać, że pozytywna mowa wewnętrzna zawodników i odczuwana radość z trenowanej przez nich dyscypliny sportu zwiększa z kolei szansę na ich pozostanie w sporcie w późniejszym wieku.

Co więcej, według przeprowadzonych niedawno badań przez Fundację Sportu Pozytywnego, głównym powodem rezygnacji młodych zawodników ze sportu są właśnie czynniki mentalne (28,4 % wszystkich wskazań), a więc np. spadek motywacji, brak wiary w swoją skuteczność, brak zauważalnego progresu, czy też znudzenie. Opisane wyniki zdają się mieć kolosalne znaczenie dla postrzegania polskiej sportowej rzeczywistości. Bo choć jako społeczeństwo coraz częściej zastanawiamy się nad przyczynami powstającej przepaści między utalentowanymi juniorami a odstającymi od najlepszych zawodowcami, to wciąż nie potrafimy wskazać wiarygodnych przyczyn takiego stanu rzeczy. I właśnie psychologia sportu stara się tych odpowiedzi aktywnie szukać.Szansą na lepsze poznanie wspomnianego stanu FLOW oraz debatę na te i inne zagadnienia związane z polskim sportem jest zbliżające się Sympozjum Sportu Pozytywnego.

Konferencja ta odbędzie się już 13 i 14 czerwca w Parku Naukowo-technologicznym w Gdyni. Pod okiem najlepszych specjalistów z kraju i z zagranicy uczestnicy Sympozjum będą mieć okazję do pozyskania unikalnej wiedzy z zakresu psychologii sportu – a także sposobów na jej praktyczne wykorzystanie w codziennej pracy. Znakomici Ambasadorowie Sympozjum (m.in. Leszek Blanik, Robert Korzeniowski Mateusz Kusznierewicz oraz Tomasz Zimoch) zapraszają zawodników, rodziców, trenerów, psychologów oraz wszystkie inne osoby, które cenią sobie konkretną wiedzęi chcą poznać sposoby na optymalizację działania w sporcie.

Tomasz Kurach i Julia Badowska